Kluczowe aspekty ochrony przeciwpożarowej w obiektach logistycznych
Przeczytaj, o czym należy pamiętać w kontekście ochrony przeciwpożarowej i jakie obowiązki nakłada w tym zakresie polskie prawo.
Pożar jest realnym zagrożeniem, które może wystąpić w miejscu pracy. Wadliwa instalacja to często efekt zaniedbań właściciela lub zarządcy nieruchomości. Ich obowiązkiem jest dopilnowanie, aby systemy ochrony przeciwpożarowej były systematycznie sprawdzane podczas przeglądu ppoż., a wskazane w raporcie usterki – usuwane.
W jaki sposób zabezpieczyć obiekt przed zagrożeniem pożarowym np. w budynku o przeznaczeniu logistycznym? W tym celu należy zainwestować i wykonać zgodnie z wymaganiami przepisów systemy ochrony przeciwpożarowej. To właśnie one informują o konieczności ewakuacji, pozwalają szybko wykryć zbliżające się niebezpieczeństwo i reagują, gdy w budynku doszło do zaprószenia ognia. Dodatkowo instalacje ppoż. chronią mienie należące do właściciela i współużytkowników obiektu, a nade wszystko – zdrowie i życie przebywających w obiekcie osób.
Dbałość o ochronę ppoż. nie jest zresztą wyłącznie istotnym działaniem prewencyjnym. To obowiązek, który jest nałożony na właścicieli lub zarządców nieruchomości przez Ustawę o ochronie przeciwpożarowej z sierpnia 1991 r. Na mocy obowiązujących w polskim prawie przepisów należy m.in. przestrzegać wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, wyposażyć budynek w wymagane przepisami urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice oraz zapewnić przegląd, naprawy i konserwację urządzeń przeciwpożarowych.
W dalszej części ustawy ppoż. wymienione są inne konieczne do spełnienia wytyczne. Wśród nich jest np. zadbanie o bezpieczeństwo osób przebywających w budynku oraz zapewnienie bezpiecznej ewakuacji, wykonanie czynności w celu przygotowania budynku do akcji ratowniczo-gaśniczej, zapoznanie pracowników z przepisami w zakresie ochrony przeciwpożarowej, a także przygotowanie instrukcji i procedur postępowania w przypadku pożaru lub innego zagrożenia. Można zatem stwierdzić, że do kwestii ochrony ppoż. trzeba podejść poważnie i nie lekceważyć związanych z nią wyzwań organizacyjno-administracyjnych.
Szczególną uwagę należy poświęcić wzmiankowanym w ustawie o ochronie ppoż. obowiązkom dotyczącym przeprowadzenia terminowych przeglądów technicznych i czynności konserwacyjnych urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic. Warto w tym celu zatrudnić specjalistyczną firmę, która ma wiedzę i doświadczenie niezbędne do właściwego wykonania serwisu ppoż., przez co należy rozumieć m.in. spełnienie polskich i zagranicznych norm ochrony przeciwpożarowej. Profesjonalny zespół ekspertów musi również uwzględnić w swojej pracy wytyczne producentów urządzeń przeciwpożarowych.
Na tym jednak nie należy poprzestać, ponieważ sam przegląd ppoż. to jedynie wstęp do kompleksowej ochrony przed zagrożeniami pożarowymi. Jest podstawą do sporządzenia protokołu przeglądu i kosztorysu przywrócenia instalacji ppoż. do sprawności. To w tych dokumentach zawarte są dostrzeżone nieprawidłowości, które należy usunąć. Regularnie przeprowadzany przegląd ppoż. pozwala szybko przywrócić system ochrony przeciwpożarowej do poprawnego działania, dzięki czemu można być bezpiecznym o poprawne wykonanie obowiązków ustawy.
Gdy ochrona przeciwpożarowa dotyczy obiektów logistycznych, należy uwzględnić, że często są to miejsca pracujące non-stop, 24 godziny przez 7 dni w tygodniu. Organizacja kompleksowej naprawy oraz serwisu ppoż. rodzi zatem pewne trudności, ponieważ grozi przestojem, a na to żadna firma nie może sobie pozwolić. Sprawność w przeprowadzeniu koniecznego przeglądu ppoż. to domena profesjonalnych firm, które znając swoje obowiązki, szybko i dokładnie oceniają aktualny stan urządzeń przeciwpożarowych.
Instalacja zainstalowana w magazynach i centrach dystrybucji towarów pozwala chronić mienie oraz pracowników. O tyle jest to istotna kwestia, ponieważ mowa o miejscach, gdzie przechowywane są różnego rodzaju produkty, często łatwopalne chemikalia i kosmetyki. Wdrożenie niezbędnych procedur po dokonaniu serwisu ppoż. umożliwia spełnić standardy nie tylko przeciwpożarowe, ale także właściwe branży logistycznej.
Jedną z firm specjalizujących się w obsłudze Facility Management z zakresu ochrony ppoż. jest polskie przedsiębiorstwo Sodexo. Pracownicy tej firmy dysponują autoryzacjami oraz uprawnieniami, które pozwalają im ocenić sprawność instalacji podczas serwisu ppoż., a także dokonać napraw na podstawie sporządzonego podsumowania przeglądu. Sodexo wykonuje swoje obowiązki również w obiektach logistycznych. W 2021 roku przeprowadzono prawie 2 tys. przeglądów ppoż. oraz wykonano 600 prac konserwacyjnych i naprawczych. Liczba zleceń umożliwiła firmie wymienić najczęstsze awarie, które dotyczą instalacji systemów przeciwpożarowych.
Wskazano, że w większości przypadków rozpoznano brak scenariusza współdziałania urządzeń instalacji ppoż. w obiekcie. Dlaczego tak istotne jest jego wdrożenie? Scenariusz pożarowy szczegółowo określa algorytm zadziałania systemów ppoż. znajdujących się w obiekcie. Tylko na podstawie tego dokumentu firma wykonująca okresowy przegląd systemów ppoż., może z całkowitą pewnością potwierdzić, że system jest sprawny i realizowany jest zgodnie z założeniami przyjętymi na etapie projektu.
Co więcej, firma Sodexo rozpoznała podczas realizacji zleceń i przeglądów ppoż., że w wielu obiektach kontrola dostępu nie zwalnia się w czasie alarmu pożarowego. Przy wystąpieniu zagrożenia pożarowego ewakuowane grupy muszą mieć swobodę przy wychodzeniu na zewnątrz budynku przez najbliższe wyjście lub podczas przedostawania się do strefy pożarowej znajdującej się obok. Kontrola dostępu na drogach ewakuacyjnych znacząco utrudnia przemieszczanie się osób podczas zagrożenia pożarowego i wpływa na zwiększenie dezorientacji, a nawet powstanie paniki.
Osobne miejsce w omówieniu głównych nieprawidłowości zajmuje wskazanie miejsc w budynku, które nie są chronione instalacja tryskaczową, mimo wymagań przepisów w tym zakresie. Występowanie tego typu przestrzeni, uniemożliwia wykrycie zagrożenia w początkowej fazie, co może skutkować powstaniem realnego zagrożenia dl osób przebywających w budynku oraz spowodować ogromne starty materialne.
Wymienione przykłady niewłaściwego wdrożenia standardów ochrony ppoż. nie wyczerpują zakresu możliwych błędów. Dzięki kompleksowemu przeprowadzeniu serwisu ppoż. udaje się także stwierdzić inne nieprawidłowości. Nie wszystkie muszą dotyczyć urządzeń przeciwpożarowych. Część z nich odnosi się do samego procesu organizacyjnego. Kluczowe znaczenie ma w tym przypadku przyjęcie Planu Ciągłości Biznesu (ang. Business Continuity Planning). To dokument, który określa ramy postępowania podczas katastrofy i jej podobnych zagrożeń, jakie mogą negatywnie wpłynąć na działalność i dalsze losy przedsiębiorstwa.
Wiele miejsca w Planie Ciągłości Biznesu jest poświęcone właśnie instalacjom przeciwpożarowym oraz innym systemom wewnętrznym. Dokument powinien zawierać procedury, za których wdrożenie będzie odpowiadał właściciel lub zarządca budynku. Ma to na celu zminimalizowanie ryzyka na wypadek pojawienia się zagrożenia w stosunku do zdrowia i życia pracowników, innych osób przebywających w obiekcie, a także mienia. Przyjęte reguły muszą określać zakres odpowiedzialności i rolę, jaką poszczególne osoby spełnią podczas niebezpiecznej sytuacji.
Wszystkie opisane powyżej zasady oraz wskazówki dotyczące ochrony przeciwpożarowej powinny być bezwzględnie przestrzegane. Nie tylko ze względu na odpowiedzialność prawną, ale przede wszystkim przez poczucie moralnego obowiązku wobec potencjalnie poszkodowanych wskutek nieprawidłowego wdrożenia procedur. Warto zatem poświęcić więcej uwagi kwestii przeglądów ppoż., przeprowadzeniu dokładnego serwisu oraz szkoleniu kadr, o co zadbać może firma taka jak Sodexo.
